HIELEN IN SINT AMANDS



De Hielen uit Sint Amands vanaf 1600


Naast de tak uit Londerzeel treffen we begin 1600 ook een Hielentak aan in het nabijgelegen Sint Amands. Sint Amands ligt zo'n kleine tien kilometer ten oosten van Dendermonde, aan de rechteroever van de Schelde, nog juist in de provincie Antwerpen. In die periode was het dorp Sint Amands weinig of niet bewoond.

 

Zo lezen we in het Bijdragen tot de Geschiedenis van Sint Amands op Schelde van A.J. Hallez dat de kapelanie er in het begin van de 17e eeuw tamelijk verlaten bijlag. Uit de akte van de Stichting lezen we dat aan de overkant nog een "hofsteede" lag. De kerk stond er toen al in de Kerkstraat (voorheen 's Heerenstraat). Stilaan zijn de huizen er gekomen en ze werden voor een groot deel gezet op gronden der kapelanie, ten minste op zuiderkant der Kerkstraat en op westkant der Borgstraat. Deze grond werd dan niet verkocht, in den echten zin van het woord, maar "eeuwig en ervig afgestaan tegen jaarlijkschen cijns". Verder schrijft hij: "In 1662 is de Hoek van Kerkstraat en Borgstraat nog onvruchtbaar en 'steriel' land, waarschijnlijk de 'Wostijne'." In het zelfde jaar:

"Wij Pieter Collier, Burgemeester, Gillis de Budt, Hendrik de Bock en Jan Hiele, schepenen, doen te weten dat voor ons als voor Adriaan Piessens, officier, loca bailliu, is gekomen heer Bernardus  van Hove, erfkapelaan deze parochie, dewelke bekende wel en deugdelijk verkocht te hebben aan Gillis Moortgat, d'heer pauwels de Smet, bailliu, Jan van Hove Griffier, Michiel van Aclyen en  Marten Rottiers, zeker veldeken lands alhier binnen de parochie gelegen, volgens authorisatie van zijnehoogwaardigheid den bischop van Gent".
 
Jan HIEL DAUDE
De stamvader van de uit Sint Amands afkomstige tak is Joannes of Jan HIEL DAUDE. Zijn vader zou ene Simon HIELE zijn. Bovendien had Joannes nog een zus Maria HIELE, gehuwd met Daniël BOEYKENS. Joannes is rond 1580 geboren, waar is tot op heden (nog) onbekend. Hij trouwt rond 1610 met Maria van de Moorter, dochter van Gillis van de Moorter en Anna Smidt. Omdat de parochieregisters van Sint Amands pas in 1614 beginnen, is niet bekend of zij in deze parochie getrouwd zijn of dat de bruid elders vandaan kwam. Uit dit huwelijk worden in totaal zeven en mogelijk acht kinderen geboren, waarvan de laatste vijf zeker in Sint Amands. Aangezien het eerste doopregister pas begint in 1616, staan de oudste kinderen Marcus, Adriaan en Jan Hiel DE JONGE daar niet in opgetekend. Hun geboortejaar kon daardoor tot op heden nog niet worden achterhaald. Omdat de geboortejaren van de volgende kinderen echter telkens een verschil van drie jaar vertonen, mogen we aannemen dat de Adriaan, is geboren in 1610 of 1611. Het geboortejaar van Jan Hiel De JONGE ligt dan rond 1613. Jan Hiel DAUDE overleed te Sint Amands op 25 april 1653, ruim 70 jaar oud.  Vier dagen later volgt zijn vrouw Maria.

Jan Hiel DAUDE was landbouwer die in Sint Amands en omstreken een zeker aanzien genoot. Uit de schepenakten, waarvan de oudste dateren van rond 1630, kon worden opgemaakt dat Jan Hiel(e) schepen was van Sint Amands, zeker in de jaren 1631 t/m 1634. Zijn oudste zoon Adrianus, maar ook Jan (zie boven) zullen dat trouwens naderhand ook zijn. Jan “Daude” was van "ghoede en vermogende doen", hetgeen onder meer blijkt uit de schepenregisters. In een “erfbrief voor Jan Hiel DAUDE” wordt op 26 februari 1650 diens koop bevestigd van een behuisde hofstede, genaamd de “Lange Schauwe”. Een jaar eerder op 13 maart 1649 had hij nog een stuk land gekocht op de Paepaert, waar Jan Hiel eveneens een   hofstede bezat. Ook drie van zijn zonen blijken volgens de archieven “bezitter” te zijn van een hofstede: Adriaan aan de Laerendriesch, Jan (de Jonge) in de Kerckhofstrate en Michiel eveneens aan de Laerendriesch.

 

Naast de van de Moorters en de Smedts, de van Hemelrijcks en de Hermans, zijn er mogelijke vroege relaties met andere families uit Sint Amands. Dergelijke relaties blijken onder meer uit de diverse malen dat Joannes Hiel Daude getuige was bij geboorte of huwelijk. Zo was Jan:

  • zondag 3 juni 1618 samen met Guillielmus van de Vreken te Sint Amands getuige bij het huwelijk van Egidius de Budt (De But) en Catharina Kersmaker (Anne Keersmaecker)
  • donderdag 10 oktober 1619 samen met Elisabeth Pauwels te Sint Amands getuige bij de doop van Elisabeth Pauwels dochter van Daniël Pauwels (de pauw) en Paula (paulina) Dries.

  • zondag 10 januari 1621 samen met Adriana van Riet te Sint Amands getuige bij de doop van Adrianus van den Bos zoon van Franciscus van den Bos en van Josina (Judoca) van Geel (van Gheel)

  • zondag 10 oktober 1621 samen met Gerardus van Akolijen getuige bij het huwelijk van Laurentius van Hemelrijck en Anna van den Moortel

  • dinsdag 1 februari 1622 samen met Elisabeth de Bont getuige bij de geboorte van Joannes Zadelars, zoon van Judocus de Sadelaer (de Zadelaer) en Judoca Lemmens 

  • zaterdag 7 september 1624 samen met Margareta Visschers te Sint Amands getuige bij de doop van Joannes Grootven, zoon van Joannes Grootven (van Grootphen) en Elisabet de Bock

  • woensdag 9 december 1626 samen met Maria Jacobs te Sint Amands getuige bij de doop van Maria Christiaens dochter van Joannes Christiaens en Anna van den Brande

  • zaterdag 20 november 1627 samen met Petra (Dhaem) getuige bij de geboorte van Petrus Verstappen, zoon van Joannes Verstappen en Maria Verscheijden

  • dinsdag 8 juli 1631 samen met Anna Gielumen te Sint Amands getuige bij de doop van Joannes Naamloos (onwettig kind).

  

 

 

In het Oud Archief van Sint Amands (R.A. Antwerpen) bevindt zich een rekening de dato 2 juli 1638. Daarbij geeft Jan Boeijkens, voogd van de minderjarige wezen van wijlen Daniël Boeijkens, "daar moeder aff is Maria Hiele", rekenschap van zijn beheer over genoemd sterfhuis.

 

In november van het zelfde jaar was de voogd, samen met zijn medevoogd Jan Hiel(e) (broer van Maria en gehuwd met Maria van de Moorter) te Hulsterambacht in verband met het passeren van het "contract van uijtcoop vande weesen", een contract dat toen blijkbaar niet werd gepasseerd.

 

Op 10 juli 1638 werden aan de schepenen en griffier van Hulster Ambacht betalingen verricht voor het tekenen van de "staet ende cavelinge vande weesen grootmoeders".

 

 

Simon HIEL(E)

Geboren: vóór 1565

Overleden:

 

Huwde:

N.N.

 

Uit dit huwelijk:

1. HIEL(E), Maria

Geboren: vóór 1600

Overleden:

 

Huwde:

Daniël BOEYKENS

Geboren: vóór 1600

Overleden: 1634 in Noordhofpolder te Hontenisse

 

Uit dit huwelijk werden drie kinderen geboren:

a. Catharina BOEYKENS

Geboren: 28 december 1617 te Stekene

Overleden:

 

Huwde:

Sebastiaen CASTELEIJSSENS

 

b. Cornelius BOEYKENS

Geboren: vóór 1620

Overleden: 1657 te Ossenisse

 

Cornelis was landman en bezat een hofstede in de Noordhofpolder te Hontenisse

Hij was onder meer voogd van de kinderen van Joos Pierssen en N.N. (1652)

 

Huwde: ca 1640

Maeijken BUIJSROGGE

(eerder gehuwd 20 februari 1628 te Beveren met Philippus Vermeersch)

Dochter van Michiel BUIJSROGGE en Anna LIJBROECK

Geboren: 1607 te Melsele

 

Uit dit huwelijk werden zes kinderen geboren

 

c. Pieter BOEYKENS

Geboren: vóór 1624 in Kemsweyck (Kemseke?), Waesland

 

Brouwer

 

Huwde (1): 17 mei 1642 te Elversele

Catharina FEUSELS

Geboren: 15 februari 1615 te Elversele

Overleden: vóór 1688 te Hontenisse

 

Huwde (2): 11 februari 1688 te Hontenisse

Maria STOPPELAERE

Geboren: te Hontenisse

 

2. Joannes HIEL (Jan HIEL DAUDE)

Geboren: rond 1580

Overleden: Sint Amands 25 april 1653

 

Gehuwd met:

Maria VAN DE MOORTER (van den Moortel)

Dochter van Gillis VAN DE MOORTER en Anna SMIDT (Smet)

Geboren: rond 1585

Overleden: Sint Amands 29 april 1653

 

Uit dit huwelijk werden, voor zover bekend, zeven (mogelijk acht) kinderen geboren:

 

A. (w.s.) HIEL, Marcus (de Helt, ook genaamd d'Hilt) (Volgt O)

 

Huwde:

Maria IVENS

 

Uit dit huwelijk werden 2 kinderen geboren

 

B. HIEL, Adrianus (Volgt 1) (tak Emanuel Hiel, dichter)

Geboren: ca 1610/1611

Overleden: Sint Amands 9 september 1652

 

Hij huwde te Sint Amands: 16 oktober 1633

Cathelijne (catharina) MAERT (Meert)

Dochter van Merten (Martinus) MEERT en Cathelijne (Catharina) VAN DER VREKEN (van den wreken)

Geboren op woensdag 20 mei 1615 te Sint Amands

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Guilielmus van Vreken en Catharina Colliers)

Overleden: 5 september 1681 te Sint Amands

 

Na het overlijden van Adrianus hertrouwde Cathelijne op 16 mei 1654 te Sint Amands met Peeter VAN HOOVE

 

Uit het eerste huwelijk werden 8 kinderen geboren

 

C. HIEL, Joannes (Volgt II)

Geboren: ca 1613 te Sint Amands 

Overleden op 18 September 1667 te Sint Amands

Gehuwd voor de kerk op 6 november 1639

Echtgenote is Magdalena VAN HEMELRIJCK

Overleden op vrijdag 15 april 1689 te Sint Amands

 

Uit dit huwelijk werden 9 kinderen geboren

 

D. HIEL, Michael (Volgt III)

Geboren op maandag 25 Juli 1616 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): michael vanden moertel (broer van Maria van de Moortel) en anna (goettoems)).
Overleden voor 1704 (ca 1694).
 

Gehuwd voor de kerk op 25-jarige leeftijd op zondag 20 Oktober 1641 te Sint Amands.
(getuige(n): egidius de but en adrianus van hemelryck).
Echtgenote is Maria BOYKENS, 24 jaar oud.
Dochter van Joannes BOYCENS (Boeykens), en Maria VAN HEMELRIJCK (van hemelrijc).
Geboren op zondag 6 November 1616 te Sint Amands.

(getuige(n): Gerardus van Akoleijen en maria vanden brande).
Overleden op zaterdag 19 Januari 1704 te Sint Amands op 87-jarige leeftijd.

Uit dit huwelijk werden 6 kinderen geboren
 

E. HIEL, Cornelius (Volgt IV)

Geboren op dinsdag 3 September 1619 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Cornelius van Rimoeter en Elisabeth Voets).

Leefde nog in 1648

F. HIEL, Anna

Geboren op zondag 16 Januari 1622 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Joannes vanden Moortere en Anna Smet = overgrootmoeder).

 

Zij huwde: woensdag 16 november 1644 voor de kerk te Sint Amands.

(getuige(n): franciscus moens en joannes hiel)

Petrus VERDICKT

 

Uit dit huwelijk werden onder meer geboren:

a.  VERDICKT, Martinus
Geboren op woensdag 28 December 1644 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): martinus verdickt en maria vande moortere (=grootmoeder)).
Overleden op zaterdag 4 Mei 1652 te Sint Amands op 7-jarige leeftijd (bron: kind,geen gegevens).

 

b. VERDICKT, Joannes
Geboren op donderdag 6 Februari 1648 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Joannes hiel (=grootvader) en elisabeth verdickt).

 

Anna Hiel was op 2 april 1640 te Sint Amands samen met Joannes Aerts getuige bij de geboorte van Anna Craenhals, dochter van Joannes Craenhals en Magdalena Boenaert.

 

Anna Hiel was op 4 december 1672 te Baasrode tesamen met Petrus van Lijsebetten getuige bij de geboorte van Anna Smette dochter van Egidius de Smet en Anna Ver Straten.

 

G. HIEL, Egidius (Gillis) (Volgt V) (Nederlandse tak)

Geboren op zondag 19 Januari 1625 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Joannes Grootfen en Catharina de Smet).

Overleden: Ossenisse, Hoogland voor 19 februari 1681

 

Gehuwd voor de kerk te Hulsterambacht (Nederland) op maandag 5 april 1655, op 30-jarige leeftijd

Echtgenote is Maria LAMBRECHTS, 25 jaar oud

Dochter van Cornelius LAMBRECHTS en Catharina BLANCKAERTS

Geboren te Hulst op zondag 27 januari 1630

Overleden Hoogland Ossenisse op 7 april 1668

 

H. HIEL, Maria (Joanna)

Geboren op maandag 18 december 1628 te Sint Amands

Gedoopt op donderdag 21 December 1628 te Sint Amands (getuige(n): laurentius van hemelrijck en maria vanden brande).

Overleden:

 

(Gehuwd te Malderen op 9 mei 1660

Georgius (Joris) VAN ACOLIJEN

W.s. zoon van Joannes VAN ACOLEIJEN (Van Akeleijen) en Amelberga (Aemelken) SMET (de Smet-de smedt)

Geboren: dinsdag 17 augustus 1627 te Sint Amands

(getuige(n): Joannes de Smet en Anna de Smet)

 

Kinderen uit het tweede huwelijk:

a. Joannes VAN ACOLEIJEN
Geboren op zondag 6 Maart 1661 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Joannes van Acoleyen (grootvader ?) en Catharina Gysels).

 

Joannes haalde op 28 maart 1700 zijn meiseniersbrieven op. Stravers: Cornelius Hiel (oom) en Jan Hiel (oom)

 

b. Cornelius VAN ACOLEIJEN

Geboren op dinsdag 12 December 1662 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Cornelius hiel (= broer van Maria) en maria Boeykens (= schoonzus van Maria, gehuwd met Michael Hiel)).

c. Catharina VAN ACOLEIJEN

Geboren op zondag 18 Januari 1665 te Sint Amands.

Gedoopt te Sint Amands (getuige(n): Daniël van Acoleyen (broer) en (geen meter vermeld)).